BIOGRAFIA TWÓRCY
Amerykański aktor irlandzkiego pochodzenia, znany przede wszystkim jako odtwórca ról: Oskara Schindlera z dzieła Stevena Spielberga, „Michaela Collinsa” w biograficznym filmie Neila Jordana i znanego seksuologa amerykańskiego – “Kinseya”.
Urodził się 7 czerwca 1952 roku w miejscowości Ballymena w Irlandii Północnej.
Jako nastolatek pasjonował się boksem, podczas jednej z walk złamał nos „zyskując” dzięki temu cechę, która dziś jest jego znakiem rozpoznawczym.
Debiutował na scenie w 1976 roku, otrzymując rolę wyłącznie dzięki centymetrom – wymagała ona bowiem wysokiego wzrostu, którego Neeson jest szczęśliwym posiadaczem (193 cm).
Szybko jednak okazało się, że to jedynie dodatek do wrodzonego talentu aktorskiego, jakim zabłysnął. Po dwóch latach występów w Belfast Lyric Players' Theater związał się z teatrem w Dublinie, gdzie wypatrzony został przez Johna Boormana, który zaproponował mu rolę w „Escaliburze” (1981) z Helen Mirren i Nigelem Terrym.
Był to debiut Neesona w fabularnym filmie pełnometrażowym. Kolejne propozycje nadchodziły dość szybko i regularnie, powoli kształtując gwiazdorski status aktora.
W 1984 roku wystąpił u boku Mela Gibsona, Anthony’ego Hopkinsa i Daniela Day-Lewisa w znanym filmie przygodowym „Bunt na Bounty” , a w 1986 – w głośnej „Misji” z Robertem De Niro i Jeremym Ironsem.
W 1988 roku po raz pierwszy zagrał u Neila Jordana w „Zjawach”. Z reżyserem spotkał się później niejeden raz (m.in. „Śniadanie na Plutonie” 2005), jednak najbardziej spektakularnym wynikiem ich późniejszej współpracy był zdecydowanie historyczno - wojenny obraz biograficzny „Michael Collins” (1996).
Za tytułową rolę bojownika o wolność Irlandii, Neeson otrzymał Puchar Volpiego na MFF w Wenecji oraz nominację do Złotego Globu.
Wcześniej wystąpił u Woody’ego Allena w dramacie „Mężowie i żony” (1992) z Juliette Lewis i Mią Farrow oraz wcielił się w tytułową postać w głośnym obrazie Stevena Spielberga „Lista Schindlera” (1993), za którą otrzymał nominację do Oscara, BAFTA i Złotego Globu. Na fali popularności osiągniętej dzięki tej roli wystąpił w szeregu znanych produkcji: partnerował Jodie Foster w „Nell” (1994), Jessice Lange w „Rob Royu” (1995), Meryl Streep w dramacie „Wczoraj i dziś” (1996) i Catherine Zecie- Jones w horrorze „Nawiedzony- niektóre domy rodzą się złe” (1999).
Grał Jeana Valjeana w adaptacji „Nędzników” (1998) z Umą Thurman i Geoffreyem Rushem oraz Qui-Gon Jinna w jednym epizodzie „Gwiezdnych wojen” (1999).
W 2002 roku wcielił się w postać księdza Vallona w „Gangach Nowego Jorku” Martina Scorsese, w 2003 – zagrał w znanej komedii romantycznej „To właśnie miłość”,
a w 2004 roku wsławił się tytułową rolą znanego seksuologa w biograficznym „Kinseyu” (Irlandzka Nagroda Filmowa, nominacja do Złotego Globu i Independent Spirit Award).
Oprócz „Gwiezdnych wojen”, aktor zaszczycił też swoją obecnością jedną z części innego znanego cyklu filmowego – „Batman – Początek” (2005) w reżyserii Christophera Nolana.
W tym samym roku wziął udział w superprodukcji Ridleya Scotta „Królestwo niebieskie” oraz użyczył głosu postaci Aslana z „Opowieści z Narnii” (również w sequelach z 2008 i 2009 roku).
Tradycji wcielania się aktora w postaci historyczne stało się zadość po raz kolejny – na 2009 rok zapowiedziana jest premiera filmu „Lincoln” w reżyserii Stevena Spielberga z Neesonem w tytułowej roli legendarnego, amerykańskiego prezydenta.
W 1999 roku królowa Elżbieta II nadała aktorowi Order Imperium Brytyjskiego.
Rok
Wydarzenie
2005
udział w głośnej superprodukcji „Królestwo niebieskie” Ridleya Scotta
użyczenie głosu postaci Aslana w „Opowieściach z Narnii”
kolejne spotkanie z Jordanem na planie „Śniadania na Plutonie”
wzięcie udziału w jednej z części znanego cyklu filmowego – „Batman – Początek” w reżyserii Christophera Nolana
2004
tytułowa rola znanego seksuologa w biograficznym „Kinseyu” Billa Condona, Irlandzka Nagroda Filmowa, nominacja do Złotego Globu i Independent Spirit Award
2002
niewielka rola księdza Vallona w „Gangach Nowego Jorku” Martina Scorsese
1999
jako Qui-Gon Jinn w pierwszym epizodzie „Gwiezdnych wojen”
udział w horrorze „Nawiedzony- niektóre domy rodzą się złe” z Catherine Zetą – Jones
1998
jako Jean Valjean w adaptacji „Nędzników”, z udziałem Umy Thurman i Geoffreya Rusha
1996
rola u boku Meryl Streep w dramacie „Wczoraj i dziś”
Puchar Volpiego na MFF w Wenecji oraz nominacja do Złotego Globu za tytułową rolę w filmie „Michael Collins”
1994
występ u boku Jodie Foster w „Nell”
1993
pamiętna rola Oskara Schindlera w filmie Stevena Spielberga „Lista Schindlera”, nominacja do BAFTA, Złotego Globu i Oscara
1992
rola u Woody’ego Allena w „Mężach i żonach” z Juliette Lewis i Mią Farrow
1988
pierwsze spotkanie z Neilem Jordanem na planie filmu „Zjawy”
rola u boku Julii Roberts w komedii romantycznej „Satysfakcja”
1986
udział w znanym obrazie „Misja” z Robertem De Niro i Jeremym Ironsem
1984
występ u boku Mela Gibsona, Anthony’ego Hopkinsa i Daniela Day-Lewisa w głośnym filmie przygodowym „Bunt na Bounty”
1981
debiut w filmie Johna Boormana „Excalibur” z udziałem Helen Mirren