Stanisław Mikulski

Stanisław Mikulski** urodził się 1 maja 1929 roku w Łodzi. Aktor zadebiutował w 1950 roku rolą junaka młodzieżowej organizacji Służba Polsce w filmie Leonarda Buczkowskiego “Pierwszy start”.** Pomimo że rola była epizodyczna, Mikulski postanowił zająć się aktorstwem na poważnie.

W 1953 roku zdał aktorski egzamin eksternistyczny w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Krakowie. Po egzaminie rozpoczął występy w Teatrze im. Osterwy w Lublinie. W roku 1964 przeniósł się do Warszawy i grał w stołecznych teatrach - Powszechnym, Ludowym, a następnie w Teatrze Polskim. W latach 1983-88 był aktorem Teatru Narodowego. Równolegle z karierą teatralną rozwijała się jego kariera filmowa.

** W 1955 roku Mikulski zagrał w filmie sensacyjnym “Godziny nadziei” Jana Rybkowskiego. Aktor po raz pierwszy wcielił się wówczas w rolę żołnierza SS. Następnie pojawił się jako Blondyn w “Cieniu” (1956) Jerzego Kawalerowicza.**Mikulski wystąpił również m.in. w debiucie filmowym Tadeusza Chmielewskiego “Ewa chce spać” (1957); w tym samym roku zagrał rolę Smukłego w “Kanale” (1957) Andrzeja Wajdy, zastępcy dowódcy oddziału AK w “Barwach walki” (1964) oraz Kapitana Sowińskiego w “Skąpanych w ogniu” - oba filmy wyreżyserował Jerzy Passendorfer.

Trzy lata później, w 1968 roku premierę miał serial “Stawka większa niż życie” Andrzeja Konica i Janusza Morgensterna. Mikulski zagrał w nim główną rolę - Hansa Klossa, a właściwie Polaka Stanisława Kolickiego, który od 1941 roku do końca wojny podszywał się pod oficera niemieckiego Hansa Klossa i zdobywał cenne dla wywiadu radzieckiego informacje.

Wszystko zaczęło się pod koniec 1964 roku, kiedy dostał propozycję zagrania w sześciu odcinkach widowiska telewizyjnego pt. “Stawka większa niż życie”. Przyjął rolę, bo gwarantowało to zagranie w sześciu spektaklach Teatru Telewizji - na początku było to w ramach Teatru Sensacji. Te pierwsze sześć odcinków było emitowanych na żywo. Nikt nie spodziewał się, że zainteresowanie nimi będzie tak ogromne, widzowie niejako wymusili jego kontynuację. Spektakli teatralnych było w sumie 14 i dopiero po nich zaczęto realizację tej wersji “Stawki większa niż życie”, którą emitowano jako serial telewizyjny.

Dzięki roli Klossa Mikulski zdobył wielką popularność - przez kilka lat z rzędu był najpopularniejszym aktorem, nie tylko w Polsce. W 1972 roku, po wyemitowaniu “Stawki…” we wszystkich demoludach, Mikulski został okrzyknięty najpopularniejszym aktorem krajów socjalistycznych. “Ten wybitny aktor urodził się w najpiękniejszym dniu roku: 1 maja” - pisały radzieckie gazety. Popularność serialu i roli Klossa trwa do dziś. Serial jest często powtarzany przez telewizyjne stacje, a w Katowicach na początku marca 2009 roku otwarto prywatne Muzeum Hansa Klossa.

Aktor - po stworzeniu roli Klossa - wystąpił jeszcze w wielu filmach, m.in. w serialowej adaptacji książki Zbigniewa Nienackiego “Samochodzik i Templariusze” (1971) Huberta Drapella; w “Opętaniu” (1972) Stanisława Lenartowicza zagrał Karola, a w serialu “Polskie drogi” (1976) Krzysztofa Prymka i Janusza Morgensterna pojawił się jako kapitan Rogalski.

W okresie stanu wojennego nie przyłączył się do bojkotu telewizji przez środowisko aktorskie. Aktorzy, którzy nie przyłączyli się do bojkotu po 13 grudnia 1981 r., byli “wyklaskiwani” lub “wykasływani” ze sceny. W latach 1988-90 pełnił funkcję dyrektora Ośrodka Informacji i Kultury Polskiej w Moskwie.

W 1990 roku aktor przeszedł na emeryturę. Nie zniknął jednak z telewizyjnego ekranu, w połowie lat 90. prowadził teleturniej “Koło fortuny”. Pojawiał się również w polskich telenowelach m.in. “Na dobre i na złe” (2005), “Kryminalni” (2004-2007).

Prywatnie Stanisław Mikulski był szczęśliwym mężem Ewy Mikulskiej. Para miała syna, Piotra.